Een rijksmonument midden in Amsterdam laat zien dat ook historische panden een topscore op het energielabel kunnen halen. De kantoorvilla aan de Weteringschans, vlak bij het Rijksmuseum, gaat van energielabel G naar A++. De belangrijkste bron van die sprong ligt letterlijk voor de deur: het water in de gracht.
Zo werkt aquathermie
De techniek heet aquathermie. Onder water liggen warmtewisselaars die thermische energie uit het grachtenwater halen. Een warmtepomp brengt die energie op een bruikbare temperatuur om het pand te verwarmen. In de zomer werkt hetzelfde systeem andersom en zorgt het voor koeling. Omdat de warmtewisselaar onder water ligt, is er geen buitenunit nodig en hoor je geen ventilator. Dat maakt de techniek geschikt voor plekken waar het aanzicht niet mag veranderen.
Meer dan alleen grachtenwater
Aquathermie is niet de enige maatregel. De ramen zijn geïsoleerd en op het dak liggen zonnepanelen die je vanaf de straat niet ziet. Volgens de initiatiefnemers maakt vooral het benutten van een lokale energiebron het verschil. Bijzonder is ook dat het project zonder subsidie is gerealiseerd. Achter het project zit adviesbureau De Groene Grachten, dat historische panden helpt verduurzamen. Volgens het bureau kan aquathermie in de Amsterdamse binnenstad ruim 40.000 huishoudens van duurzame warmte voorzien.
Wat betekent dit voor jou als EP-adviseur?
Sinds 29 mei 2026 hebben ook monumenten een energielabel nodig bij verkoop, verhuur en oplevering. Je krijgt dus vaker te maken met historische panden, met hun eigen beperkingen en kansen. Dit project laat zien dat een slecht label bij een monument geen eindstation hoeft te zijn. Wil je ook utiliteitsgebouwen zoals deze kantoorvilla kunnen labelen? Bekijk dan de opleiding Van EP-W naar EP-U.
Bronnen: NH Nieuws (20 oktober 2026), AT5 (19 oktober 2026) en De Erfgoedstem (29 september 2026).